Hoe? Wat doet het ertoe?

Zit je met een praktische uitdaging dan is het ‘hoe’ erg nuttig. In de huidige tijd kun je op internet op duizenden hoe-vragen een antwoord vinden. Wel zo makkelijk! Voor sommige zaken is het hoe niet (vooraf) vast te stellen. Denk bijvoorbeeld aan dingen die nog nooit gedaan zijn. Als je dan toch vanuit gewoonte eerst het hoe wenst te weten, zit het je eerder in de weg dan dat het je van nut is. De hoe-vraag kan dus enorm nuttig zijn en ook vreselijk in de weg zitten. Reden genoeg om er eens een blog aan te besteden: Hoe? Wat doet het ertoe?

Hoe en waarom?

Het ‘waarom’ kreeg, met name door het Start with why-betoog van Simon Sinek veel aandacht. Het is dan ook een inspirerende vraag, want als ik mij afvraag waarom ik dit blog schrijf, maakt het antwoord mij meteen enthousiast. Ik vind het fijn om dat waar ik enthousiast over ben en mijn leven aan wijd, op deze manier te delen. Maar het waarom alleen kan je niet in alle gevallen helpen om dingen voor elkaar te krijgen. Vorige week wilde ik dit blog afmaken en ik streek neer achter mijn computer. Mijn schrik was groot toen ik zag dat de concepttekst verdwenen was. “Waarom?” vroeg ik me af, en ik ontdekte dat ik bij het opschonen van mijn computer iets te grondig was geweest. Met dit antwoord had ik nog steeds geen nieuw blog. De vraag die me hielp om dit wel voor elkaar te krijgen is onderwerp van dit blog: hoe? Het antwoord bleek te zijn dat ik helemaal opnieuw moest beginnen. Wat dit opleverde lees je hieronder.

Hij die een waarom heeft om voor te leven kan bijna elk hoe dragen. – Friedrich Nietzsche

Hoe? Ik heb geen idee

Een oud-collega vertelde mij eens over zijn plan om een verre reis te gaan maken. Samen met zijn partner had hij de avontuurlijke gewoonte om naar een land te reizen, om daar wel te zien waar ze zouden overnachten en wat ze gedurende de reis zouden gaan doen. Ik vroeg hem: “Hoe ga je dat dan doen?” Hij antwoordde: “Geen idee, het hoe ontstaat vanzelf gedurende de reis. Dat is voor ons echte vakantie, dat noemen wij vrijheid.” Dit is een voorbeeld van iemand die totaal geen behoefte heeft aan een ver van te voren vastgesteld hoe. Hij vertrouwde erop dat als er een antwoord op een hoe nodig zou zijn, dat antwoord zou verschijnen.

Wie zegt: hier heerst vrijheid, liegt, want vrijheid heerst niet. – Erich Fried

Hoe-mensen

Niet iedereen schuift het hoe zo makkelijk aan de kant. Er zijn mensen die zich voordat ze bij Schiphol aankomen al de nodige vragen stellen: hoe reis ik naar Schiphol, hoe kan ik mijn auto voor langere tijd parkeren, hoe werkt dat dan met mijn bagage, etc. Deze mensen leiden hun leven op een hele andere manier dan de man uit het eerste voorbeeld. Ze bereiden zich degelijk voor en hebben zich verdiept in hoe dingen horen te gaan en ze zijn vooraf goed op de hoogte van de regels en mogelijkheden. Ze streven vaak naar rechtvaardigheid, duidelijkheid en structuur. Afspraken komen ze altijd na en ze zijn meestal stipt op tijd. Voor de één prachtige eigenschappen, voor de ander verstikkend.

Als je niet uitkijkt, blijf je je je leven lang voorbereiden. – Remco Campert

Hoe voorspelbaar

Vanuit mijn beroep neem ik regelmatig psychologische testen af om de resultaten vervolgens terug te koppelen in een gesprek. Het viel me op dat vanuit die testresultaten behoorlijk betrouwbaar is te voorspellen welke soort vragen de personen die de test hebben ingevuld, stellen in het gesprek en het dagelijks leven. Weten met welke vragen mensen rondlopen, kan helpen om bij ze aan te sluiten, ze aan te sturen en te motiveren. Dit is niet alleen van belang bij (loopbaan)coaching, maar ook bij leidinggeven en samenwerken.

Wat is de vraag achter de vraag?

Vooral als je vaak de hoe-vraag gebruikt, kan het nuttig zijn om eens te onderzoeken welke vraag er achter de vraag schuilt. Dit geeft je inzicht in je eigen intenties. Je kan hier achterkomen door jezelf te vragen: “Ik wil weten hoe, om…:” Hieronder een paar mogelijke antwoorden met een korte toelichting.

Ik wil weten hoe, om…:

  • te passen binnen het bestaande systeem: hoe-vragen lijken vaak toekomstgericht, maar dit soort hoe-vragen zijn gericht op het verleden. Bovendien zijn dit soort vragen vaak gericht op wat anderen willen: hoe willen anderen dat ik dit doe? Een nuttige vraag om samen te leven en werken. Deze vraag mag even geparkeerd worden als je graag wenst te weten wat jij nou wil in je leven.
  • perfect te kunnen zijn: deze variant is er meestal op gericht om te kunnen voldoen aan een verwachting van anderen of aan de eigen hoge eisen. Lees mijn blog Voldoen of Vol doen eens, als je deze vraag vaak gebruikt.
  • verspillingen te voorkomen: in dit geval gebruik je de hoe-vraag om ergens zoveel mogelijk uit te halen. Het hoe is hier een middel.
  • een verklaring te zoeken: voor het vinden van verklaringen zijn betere vragen beschikbaar, zoals ‘wat is de reden?’ of ‘want?’
  • oplossingen te genereren: de hoe-vraag is uitermate geschikt om mogelijkheden en oplossingen te genereren. Zeker als je hem een paar keer achter elkaar stelt. Hoe kan ik vijf kilogram afvallen? Door meer te bewegen. Hoe kan ik meer bewegen? etc.
  • mijn vaardigheden uit te breiden: als je regelmatig op zoek bent naar hoe iets moet en actie onderneemt op basis van het antwoord, dan leer je jezelf veel vaardigheden aan. Als ik bijvoorbeeld een computer zie, wil ik weten hoe je er nieuwe software op kan installeren en hoe ik onderdelen kan vervangen.

Tips

Als je een fan bent van het hoe, zou zomaar de vraag op kunnen komen: leuk verhaal, maar hoe dan? Met andere woorden, hoe pas je dit toe en wat zijn praktische tips voor een krachtig gebruik van het hoe:

  • wat voor hoe: ben je op zoek naar rust, laat je hoe-vraag dan vooraf gaan door de vraag: wat?
  • jezelf en anderen: stel de hoe-vraag niet alleen aan jezelf, want dan geef je anderen niet de kans om de door hen ontdekte hoe’s met je te delen. Stel de vraag ook niet alleen aan anderen, want dan ben je alleen gericht op hoe anderen dingen doen en het willen hebben. Aan anderen en aan jezelf dus.
  • laat hoe volgen door actie: als je een zinnige hoe-vraag hebt gesteld en er komt een antwoord, zet dat antwoord dan om in een actie. Hier komt zelfvertrouwen om de hoek kijken. Als je bij elke hoe denkt: dit kan ik toch niet, zal het je zelfvertrouwen negatief beïnvloeden. Als je denkt: dit ga ik eens doen, dan heeft het juist een positieve invloed.
  • laat het hoe even met rust: elke keer als je de hoe-vraag inzet om een oplossing te zoeken, creëer je tegelijkertijd iets wat opgelost dient te worden: een probleem. Als je stopt met het zoeken naar oplossingen, zijn er geen problemen meer. Wel fijn voor de afwisseling!

Foto door Jeroen Rietveld.

Citaten gevonden op citaten.net.

Abonneer je op dit blog d.m.v. e-mail


Gerelateerde artikelen

Over de auteur

 

Laat hier een reactie achter

Don`t copy text!
%d bloggers liken dit: