Spirituele groei

Streven of moeiteloos leven?

Streven of moeiteloos leven?

Na een boek en verschillende blogs over moeiteloosheid te hebben geschreven, richt ik mij in dit blog op iets wat moeiteloosheid kan belemmeren: streven. Waarom streven mensen naar van alles en nog wat en is streven het aangewezen instrument voor persoonlijke ontwikkeling? In dit blog zijn drie risico’s van streven beschreven. Ik hoop dat de ervaringen en inzichten die hieronder worden gedeeld je mogen inspireren.

Al wat is, wordt met meer geestdrift nagestreefd dan genoten. – William Shakespeare

Opgevoed om te streven

De meeste mensen worden gedurende hun ontwikkeling aangemoedigd om te streven: ‘Doe je wel je best op school!’ Ramesh Balsekar wees hier in het boek Nou en? als volgt op: “Vanaf de eerste dag van zijn leven wordt een mens zo geconditioneerd dat al­leen persoonlijke inspanning hem iets kan opleveren: zelfs als baby moest hij al huilen voordat zijn honger gestild werd.” Streven is daarom een bekend instrument voor veel mensen. Ik ben geen tegenstander van doelen en streven, er zitten alleen een paar risico’s aan.

Leven om te streven

Ten eerste kan streven gevaarlijk worden als het niet meer als instrument, maar als levenswijze gezien wordt. Alles wat op je pad komt, wordt dan automatisch omgezet in streven. Een veel gehoord mantra hierbij is ‘ik moet alles wel goed doen.’ Alles goed doen is per definitie onmogelijk, wat de strever vaak opvat als een reden om er nog een schepje bovenop te doen. Tot rust komen is er niet bij en ik kom regelmatig mensen tegen die zelfs naar rust en ontspanning streven.

Hoeveel beweging wordt niet voortgebracht door het streven naar rust! – Laurence Sterné

Geen doel als doel

Een voorbeeld hiervan is een cliënt die ik tegenkwam in een van de meest opmerkelijke coachgesprekken die ik ooit heb gevoerd. Deze cliënt gaf aan dat hij zo baalde en uitgeput was van de doelen die hij altijd voor alles stelde, dat hij nu als doel wilde stellen om geen doelen meer te stellen. Ik vatte het voor hem samen: “Je wilt geen doelen meer stellen en jouw oplossing is om daar een doel voor te stellen?” Dit is een voorbeeld van een bepaald instrument (in dit geval doelen stellen en daarnaar streven) dat mensen uitstekend beheersen en het vervolgens voor alles gebruiken wat op hun pad komt.

Als een hamer het enige gereedschap is waarover je beschikt, ben je geneigd ieder probleem als een spijker te zien. – Abraham H. Maslow

Streven, de oorzaak vermomd als oplossing

Een tweede risico aan streven is dat het toegepast wordt om iets te bereiken wat al bereikt is, maar nog niet gezien is. In dit geval is – zoals zo vaak – de gekozen oplossing de oorzaak van het probleem, want het streven leidt ertoe dat je over het hoofd ziet wat er al is. Of zoals in de Zhuangzi staat: “Geluk is de afwezigheid van het streven naar geluk.” Streven is zo’n gewoonte geworden dat het ook hier wordt gekozen als instrument. Streven kan alleen naar iets wat er nog niet lijkt te zijn en daarmee scheidt de strever zich denkbeeldig af van het gewenste. Dit oplossen door het streven te vergroten maakt de denkbeeldige afscheiding alleen maar groter.

Wat je wérkelijk bent, dat kan je niet worden, en wat je wordt, dat ben je niet werkelijk. Alles wat wordt en wil worden, verwordt. Alles wat is, blijft eeuwig, onveranderlijk aanwezig. – F. Javek

Als je tegen iets vecht, zit je eraan vast

Het derde risico van streven gaat erover dat mensen die streven zich tegelijkertijd verzetten. Het woord ‘streven’ kan worden teruggeleid naar de woorden ‘stribbelen’, ‘zich verzetten’ en ‘strijden tegen’. Boeddha leerde ons al honderden jaren geleden dat er twee oorzaken van lijden zijn: iets willen wat er niet is of iets niet willen wat er wel is. Beide oorzaken zijn gebaseerd op willen. Willen gaat altijd gepaard met niet-willen. Als ik warmte wil, wil ik geen koude. Aangezien er geen warmte bestaat zonder koude, verzet ik mij zo tegen een deel van het geheel. Een ander voorbeeld is dat je ernaar streeft om goed te zijn. Dit betekent dat je niet slecht wilt zijn. Je verzet je tegen je eigen slechtheid en als je je ergens tegen verzet, neemt het je in zijn greep.

Als je tegen iets vecht, zit je eraan vast. Zolang je ertegen vecht, geef je het macht. De macht die je eraan geeft is evenredig aan de kracht die je gebruikt om je ertegen te verzetten. – Anthony de Mello

Beginnen met accepteren

Een mooi voorbeeld van dit laatste risico is een cliënt die er zijn hele leven naar heeft gestreefd om door iedereen aardig te worden gevonden. Uit eigen ervaring heeft deze cliënt geleerd dat dit nooit gaat lukken en dat het de laatste tijd niet meer lukt om de onaardigheid te onderdrukken. Mocht je hier iets in herkennen, lees dan het blog over pleasen (nog) eens. In het coachtraject ontdekte de cliënt dat het mogelijk is om zowel het aardig doen als het onaardig doen te accepteren. Doordat het onaardig doen er ook mag zijn, verliest het zijn greep op hem. Als we er een tijdje over praten blijkt het voor hem eigenlijk niet eens goed mogelijk om uit te leggen wat ‘aardig zijn’ voor hem betekent. Wat de een als aardig beoordeelt, ziet de ander als onaardig. Bovendien komt hij erachter dat hij misschien wel heel aardig is geweest voor zijn buitenwereld, maar niet voor zichzelf. Hij is zo bezig geweest met anderen dat hij zichzelf volledig uit het oog is verloren.

Werk samen met je bestemming, ga er niet tegenin, lig niet dwars. Geef je bestemming de kans zichzelf te vervullen. – Nisargadatta Maharaj

Moeiteloos leren leven

Op een zeker moment in je persoonlijke ontwikkeling zou je erachter kunnen komen dat streven voor jou niet meer werkt. Dit kan zowel helder worden nadat je niet bereikt hebt wat je zou willen als nadat je het wel bereikt hebt. Het zou dan tijd kunnen zijn om het streven los te laten en meer moeiteloosheid in jouw leven toe te laten. Wil je hier meer over weten, blader dan eens door mijn eerdere blogs. Ik heb er al vaak over geschreven. Een andere manier is om mijn boek Moeiteloos Verantwoordelijk te lezen, waarin het thema moeiteloosheid uitgebreid wordt besproken. Een derde optie om op een andere manier naar je leven te kijken en met je verlangens om te gaan, is deel te nemen aan de training Leven vanuit je Donder. Ik wens je hoe dan ook veel moeiteloosheid toe!

Spontane activiteit wordt geleid door een hogere kracht en daar hoef jij je niet mee bezig te houden! – Shri H.W.L. Poonja in het boek Oog in oog

Foto gemaakt door Sam Mgrdichian en gevonden op Unsplash

Citaten gevonden op: citaten.net, tenzij anders vermeld

Tekstredactie: Ellen Rietveld

Abonneer je op dit blog d.m.v. e-mail


Gerelateerde artikelen

Over de auteur

 

Stoppen met zoeken? Wat vind jij?

Stoppen met zoeken? Wat vind jij?

Zonder zoeken zouden we niet heel ver komen. Het helpt je onder meer om spullen die je kwijt bent weer terug te vinden, geeft soms duidelijkheid over wat de beste weg is en helpt je bij aan te komen op je bestemming. Toch kan het zoeken je op een zeker moment in jouw persoonlijke ontwikkeling in de weg gaan zitten. Stoppen met zoeken kan dan veel opleveren! Wat vind jij? (meer…)

Geraakt? Dat is niet mis!

Geraakt? Dat is niet mis!

“Doet het pijn als ik hierop druk?”, vroeg de masseuse terwijl ik door een gat in de massagetafel naar de grond keek. “Ja, ik wist niet dat ik daar pijn had”, zei ik. “De pijn wordt niet veroorzaakt doordat ik erop druk, maar zat er al”, legde ze aan mij uit. Ze vervolgde: “Ik drukte namelijk helemaal niet zo hard en als ik aan de andere kant even hard druk, doet het geen pijn”. Terwijl dit tot mij doordrong, dacht ik eraan dat het psychologisch gezien ook zo lijkt te werken en het idee voor dit blog was geboren. In dit blog bespreek ik de rol van het denken bij psychologisch geraakt worden. Veel leesplezier en mocht je tijdens het lezen geraakt worden, lees dan vooral verder! (meer…)

Inspiratie als navigatie

Inspiratie als navigatie

Inspiratie kan enorm helpen als je iets wilt creëren of veranderen in je leven. Maar daar blijft het niet bij. Als je geïnspireerd bent, kunnen er enorme krachten in je bovenkomen die je tot bijzondere dingen in staat stellen. In mijn 73e blog op deze website wil ik daar graag iets over delen. Dit zou voor mij onmogelijk zijn zonder inspiratie. Ik zou het geweldig vinden als dit blog jou inspireert om ook voor een geïnspireerd leven te kiezen!

Wanneer je geïnspireerd bent, komen sluimerende krachten , capaciteiten en talenten tot leven en merk je dat je een veel betere persoon bent dan je ooit van jezelf had gedacht – Patanjali

(meer…)

Kan jij jezelf nog volgen?

Kan jij jezelf nog volgen?

In een eerder blog schreef ik al over de voor mij heilzame aspecten van een stiltedag. In dit blog bespreek ik een specifiek onderdeel van die dag: de stiltewandeling. Ik gebruik dit om te verwijzen naar een ultieme raadgever, die wellicht al een tijdje contact met je zoekt en niet altijd gehoord wordt. Kan jij jezelf nog volgen? (meer…)

Don`t copy text!